🌺 ମଧୁର ଦଶହରା ଦୋଳି ଖେଳ 🌺

❤️ ପ୍ରେମ, ପରମ୍ପରା, ମାଆ ଦୁର୍ଗାଙ୍କ ଭକ୍ତି ଓ ମାନବିକତାର ଏକ ହୃଦୟସ୍ପର୍ଶୀ କାହାଣୀ ❤️

ଅଧ୍ୟାୟ–୧: ଶରତ ଋତୁର ଆଗମନ ଓ ମଧୁର ଗାଁ

ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ସୁନ୍ଦର ଗାଁର ନାମ ଥିଲା ସୁବର୍ଣ୍ଣପୁର। ଗାଁଟିର ଚାରିପାଖରେ ସବୁଜ ଧାନକ୍ଷେତ, ନଡ଼ିଆ ଗଛ, ତାଳଗଛ, ଆମ୍ବତୋଟା ଓ ଛୋଟ ଛୋଟ ପୋଖରୀ ରହିଥିଲା। ଶରତ ଋତୁ ଆସିଲେ ଗାଁର ପ୍ରକୃତି ଅପୂର୍ବ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟରେ ସଜେଇ ହୋଇଯାଉଥିଲା। ନୀଳ ଆକାଶରେ ଧଳା ମେଘ ଭାସୁଥିଲା, ନଦୀକୂଳରେ କାଶତଣ୍ଡୀ ଫୁଲ ପବନରେ ଦୋଳି ଖେଳୁଥିଲା। ଚାରିଆଡ଼େ ପାର୍ବଣର ଆନନ୍ଦ ଖେଳିଯାଉଥିଲା।

ସେହି ଗାଁରେ ମଧୁ ନାମରେ ଜଣେ ଝିଅ ରହୁଥିଲା। ମଧୁ ଦେଖିବାକୁ ସୁନ୍ଦର ହେବା ସହିତ ମନରେ ଖୁବ୍ ସରଳ, ଦୟାଳୁ ଓ ମେଳାପୀ ଥିଲା। ସେ ବଡ଼ମାନଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରୁଥିଲା, ଛୋଟମାନଙ୍କୁ ସ୍ନେହ କରୁଥିଲା ଏବଂ ଗରିବ ଲୋକଙ୍କ ଦୁଃଖ ଦେଖିଲେ ସାହାଯ୍ୟ କରିବାକୁ ଆଗେଇ ଆସୁଥିଲା।

ମଧୁର ମନରେ ଗାଁର ପରମ୍ପରା ପ୍ରତି ଅପାର ଭଲପାଇବା ଥିଲା। ଦୁର୍ଗାପୂଜା, ଦଶହରା, କୁମାର ପୂର୍ଣ୍ଣିମା, ରଜପର୍ବ ଓ ଦୋଳଯାତ୍ରା ଭଳି ପର୍ବଗୁଡ଼ିକ ତାକୁ ବହୁତ ଆନନ୍ଦ ଦେଉଥିଲା।

ବିଶେଷକରି ଦଶହରା ସମୟରେ ଗାଁର ଝିଅମାନଙ୍କ ସହିତ ଦୋଳି ଖେଳିବାକୁ ସେ ବର୍ଷସାରା ଅପେକ୍ଷା କରୁଥିଲା।

ମଧୁ ପ୍ରାୟତଃ ତାର ମାଆଙ୍କୁ କହୁଥିଲା, “ମାଆ, ଦଶହରା ଆସିଲେ ଆମ ଗାଁଟା କେତେ ସୁନ୍ଦର ଲାଗେ! ଢୋଲ, ମହୁରୀର ଶବ୍ଦ, ମାଆ ଦୁର୍ଗାଙ୍କ ମଣ୍ଡପ, ନୂଆ ପୋଷାକ ଓ ସାଙ୍ଗମାନଙ୍କ ସହିତ ଦୋଳି ଖେଳ—ଏସବୁ ମୋ ମନକୁ ଖୁସିରେ ଭରିଦିଏ।”

ମାଆ ହସି ହସି କହୁଥିଲେ, “ମାଆ, ପର୍ବପର୍ବାଣି କେବଳ ଖୁସି ପାଇଁ ନୁହେଁ। ଏହା ଆମକୁ ଏକାଠି ରହିବା, ଭଲପାଇବା ଓ ପରସ୍ପରର ସାହାଯ୍ୟ କରିବା ଶିଖାଏ।”

ମଧୁ ମାଆଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ମୁଣ୍ଡ ହଲାଇ ହସିଦେଉଥିଲା।

ଅଧ୍ୟାୟ–୨: ଦଶହରା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତି

ସେହି ବର୍ଷ ଦଶହରା ଆସିବାର ଦଶ ଦିନ ପୂର୍ବରୁ ଗାଁରେ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଆରମ୍ଭ ହୋଇଗଲା। ଗାଁର ଯୁବକମାନେ ମିଶି ପୂଜାମଣ୍ଡପ ସଜାଉଥିଲେ। କେହି ରଙ୍ଗିନ କାଗଜ ଲଗାଉଥିଲେ, କେହି ଫୁଲମାଳା ତିଆରି କରୁଥିଲେ, ଆଉ କେହି ଆଲୋକମାଳା ଲଗାଇ ମଣ୍ଡପକୁ ଝଲମଲ କରିଦେଉଥିଲେ।

ଗାଁର ବୃଦ୍ଧମାନେ ପୂଜାର ବ୍ୟବସ୍ଥା ଦେଖୁଥିଲେ। ମହିଳାମାନେ ଘରେ ଘରେ ପିଠା, ମିଠା ଓ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ଭୋଗ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବାରେ ଲାଗିପଡ଼ିଥିଲେ।

ମଧୁ ମଧ୍ୟ ତାର ସାଙ୍ଗମାନଙ୍କ ସହିତ ଗାଁର ପୂଜା ପ୍ରସ୍ତୁତିରେ ସାହାଯ୍ୟ କରୁଥିଲା। ତାର ସାଙ୍ଗମାନଙ୍କ ନାମ ଥିଲା ରୀନା, ପୂଜା, ଲତା ଓ ସୁମିତ୍ରା।

ଦିନେ ସନ୍ଧ୍ୟାବେଳେ ସେମାନେ ଗାଁର ବରଗଛ ତଳେ ଏକାଠି ହେଲେ।

ରୀନା କହିଲା, “ମଧୁ, ଏଥର ଦଶହରାରେ ଆମେ ବଡ଼ ଦୋଳି ବାନ୍ଧିବା। ଏମିତି ଦୋଳି ଯେଉଁଥିରେ ଆମେ ସମସ୍ତେ ଗୀତ ଗାଇ ଖେଳିପାରିବା।”

ମଧୁ ଖୁସିରେ କହିଲା, “ହଁ, ନିଶ୍ଚୟ! କିନ୍ତୁ ଦୋଳିଟି ଭଲ ଭାବରେ ବନ୍ଧାଯିବା ଦରକାର। ଗାଁର ବଡ଼ମାନଙ୍କ ସାହାଯ୍ୟ ନେବା।”

ସୁମିତ୍ରା କହିଲା, “ଆମେ ଦୋଳି ପାଖରେ ଫୁଲ ଲଗାଇବା, ଛୋଟ ଛୋଟ ରଙ୍ଗିନ ପତାକା ଟାଙ୍ଗିବା ଓ ଦୋଳି ଖେଳିବା ସମୟରେ ଓଡ଼ିଆ ଗୀତ ଗାଇବା।”

ସମସ୍ତେ ତାଳି ମାରି ଖୁସି ପ୍ରକାଶ କଲେ।

ଅଧ୍ୟାୟ–୩: ଆମ୍ବଗଛରେ ଦୋଳି

ଦଶହରାର ଦୁଇ ଦିନ ପୂର୍ବରୁ ଗାଁର ଏକ ପୁରୁଣା ଆମ୍ବଗଛରେ ଦୋଳି ବନ୍ଧାଗଲା। ଗଛଟି ଗାଁର ପୋଖରୀ ପାଖରେ ଥିଲା। ଗଛର ଡାଳଗୁଡ଼ିକ ମଜବୁତ ଥିବାରୁ ଗାଁର ବଡ଼ମାନେ ତାହାକୁ ଯାଞ୍ଚ କରି ସୁରକ୍ଷିତ ଦୋଳି ବାନ୍ଧିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କଲେ।

ଦୋଳିରେ ରଙ୍ଗିନ ଫିତା ଓ ଫୁଲମାଳା ସଜାଗଲା। ପାଖରେ ଏକ ଛୋଟ ଜାଗା ସଫା କରାଗଲା, ଯେଉଁଠାରେ ଝିଅମାନେ ବସି ଗୀତ ଗାଇପାରିବେ।

ଦୋଳି ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେବା ପରେ ମଧୁର ଆନନ୍ଦର ସୀମା ରହିଲା ନାହିଁ।

ସେ ଗୋଲାପୀ ରଙ୍ଗର ପୋଷାକ ପିନ୍ଧି, କେଶରେ ଫୁଲ ଖୋସି ଦୋଳି ପାଖକୁ ଆସିଲା। ତାର ସାଙ୍ଗମାନେ ମଧ୍ୟ ନୂଆ ପୋଷାକ ପିନ୍ଧି ଆସିଥିଲେ।

ମଧୁ ପ୍ରଥମେ ଦୋଳିରେ ବସିଲା। ରୀନା ଓ ପୂଜା ଦୋଳିକୁ ଧୀରେ ଧୀରେ ଠେଲିଲେ। ଦୋଳି ଆଗକୁ ଓ ପଛକୁ ଯିବା ସହିତ ମଧୁର ମୁହଁରେ ହସ ଫୁଟିଉଠିଲା।

ସେ ଗୀତ ଗାଇବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲା—

“ଦଶହରା ଆସିଛି ହସି,

ଗାଁ ଉଠିଛି ଆଜି ହସି,

ଦୋଳି ଖେଳିବା ସାଙ୍ଗସାଥୀ,

ପ୍ରେମରେ ବାନ୍ଧିବା ହାତ ହାତୀ।”

ସମସ୍ତେ ହସି ଉଠିଲେ। ତାପରେ ରୀନା ଦୋଳିରେ ବସିଲା। ମଧୁ ତାକୁ ଧୀରେ ଧୀରେ ଠେଲିଲା। ଗୀତ, ହସ ଓ ଆନନ୍ଦରେ ସେହି ସ୍ଥାନଟି ମୁଖରିତ ହୋଇଉଠିଲା।

ଅଧ୍ୟାୟ–୪: ମଧୁର ହୃଦୟରେ ମାଆ ଦୁର୍ଗାଙ୍କ ଭକ୍ତି

ଦୋଳି ଖେଳିବା ସମୟରେ ମଧୁ ହଠାତ୍ ଦୂରରେ ଥିବା ଦୁର୍ଗାପୂଜା ମଣ୍ଡପକୁ ଚାହିଁଲା। ମଣ୍ଡପରେ ମାଆ ଦୁର୍ଗାଙ୍କ ମୂର୍ତ୍ତି ସଜାଯାଉଥିଲା। ମାଆଙ୍କ ମୁହଁରେ ଥିବା ଶାନ୍ତି ଓ ତେଜ ଦେଖି ମଧୁର ମନ ଭକ୍ତିରେ ଭରିଗଲା।

ସେ ଦୋଳିରୁ ଓହ୍ଲାଇ ହାତ ଯୋଡ଼ି କହିଲା, “ମାଆ ଦୁର୍ଗା, ତୁମେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସୁଖରେ ରଖ। ଯେଉଁ ଘରେ ଦୁଃଖ ଅଛି, ସେଠାରେ ଖୁସି ଭରିଦିଅ। ଯେଉଁମାନେ ଅସହାୟ, ସେମାନଙ୍କୁ ସାହାଯ୍ୟ କରିବାର ଶକ୍ତି ଆମକୁ ଦିଅ।”

ମଧୁର କଥା ଶୁଣି ତାର ସାଙ୍ଗମାନେ ମଧ୍ୟ ହାତ ଯୋଡ଼ିଲେ।

ପୂଜା କହିଲା, “ମଧୁ, ତୁମେ ସବୁବେଳେ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ଭଲ ପାଇଁ ଭାବୁଛ। ତୁମର ଏହି ମନଟା ହିଁ ସବୁଠାରୁ ସୁନ୍ଦର।”

ମଧୁ ହସି କହିଲା, “ଆମେ ମାଆ ଦୁର୍ଗାଙ୍କୁ ପୂଜା କରୁଛୁ। ତେଣୁ ତାଙ୍କଠାରୁ ଦୟା, ସାହସ ଓ ଅନ୍ୟାୟ ବିରୋଧରେ ଠିଆ ହେବାର ଶକ୍ତି ଶିଖିବା ଦରକାର।”

ସେହି ଦିନ ଦୋଳି ଖେଳ କେବଳ ମନୋରଞ୍ଜନ ନଥିଲା; ଏହା ସମସ୍ତଙ୍କ ମନରେ ଭଲ ଭାବନା ଜାଗ୍ରତ କରିଥିଲା।

ଅଧ୍ୟାୟ–୫: ଅସହାୟ ବୃଦ୍ଧାଙ୍କ ଦୁଃଖ

ଦଶହରାର ଦିନ ସକାଳେ ଗାଁରେ ଖୁବ୍ ଚଞ୍ଚଳତା ଥିଲା। ଲୋକମାନେ ନୂଆ ପୋଷାକ ପିନ୍ଧି ମଣ୍ଡପକୁ ଯାଉଥିଲେ। ଘରେ ଘରେ ପିଠା ଓ ମିଠା ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଉଥିଲା।

ମଧୁ ତାର ମାଆଙ୍କ ସହିତ ମାଆ ଦୁର୍ଗାଙ୍କ ଦର୍ଶନ କରି ଫେରୁଥିବା ସମୟରେ ରାସ୍ତାକଡ଼ରେ ଜଣେ ବୃଦ୍ଧାଙ୍କୁ ବସିଥିବା ଦେଖିଲା। ବୃଦ୍ଧାଙ୍କ ପୋଷାକ ପୁରୁଣା ଥିଲା ଏବଂ ମୁହଁରେ ଦୁଃଖର ଛାୟା ଦେଖାଯାଉଥିଲା।

ମଧୁ ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଇ ପଚାରିଲା, “ଆଈ, ଆପଣ ଏଠାରେ ଏକୁଟିଆ କାହିଁକି ବସିଛନ୍ତି? ଆପଣଙ୍କର କିଛି ଅସୁବିଧା ହୋଇଛି କି?”

ବୃଦ୍ଧା ଆଖିରୁ ଲୁହ ପୋଛି କହିଲେ, “ମାଆ, ମୋର ପୁଅ ବାହାରେ କାମ କରେ। ମୁଁ ଏକୁଟିଆ ରହୁଛି। ଆଜି ପର୍ବ, କିନ୍ତୁ ମୋ ପାଖରେ ଖାଇବାକୁ କିଛି ନାହିଁ। ମୁଁ ମଣ୍ଡପକୁ ଯିବାକୁ ଚାହୁଁଥିଲି, ହେଲେ ଦୁର୍ବଳତା ଯୋଗୁଁ ଚାଲିପାରୁନାହିଁ।”

ମଧୁର ହୃଦୟ କାନ୍ଦିଉଠିଲା। ସେ ନିଜ ମାଆଙ୍କୁ କହିଲା, “ମାଆ, ଆମେ ଆଈଙ୍କୁ ଘରକୁ ନେଇଯିବା। ତାଙ୍କୁ ଖାଇବାକୁ ଦେବା ଓ ଆବଶ୍ୟକ ହେଲେ ଡାକ୍ତରଙ୍କୁ ଦେଖାଇବା।”

ମଧୁର ମାଆ ସମ୍ମତି ଦେଲେ। ସେମାନେ ବୃଦ୍ଧାଙ୍କୁ ଘରକୁ ନେଲେ, ଖାଇବାକୁ ଦେଲେ ଓ ବିଶ୍ରାମ କରିବାକୁ କହିଲେ।

ବୃଦ୍ଧା ଆଶୀର୍ବାଦ କରି କହିଲେ, “ମାଆ, ତୁ ମୋ ପାଇଁ ଆଜି ଦୁର୍ଗା ମାଆଙ୍କ ଭଳି ସାହାଯ୍ୟ ନେଇ ଆସିଛୁ। ତୋର ଜୀବନ ସୁଖମୟ ହେଉ।”

ମଧୁ ତାଙ୍କ ହାତ ଧରି କହିଲା, “ଆଈ, ଆପଣ ଆମ ଘରର ଜଣେ ସଦସ୍ୟଙ୍କ ପରି। ପର୍ବର ଖୁସି ସମସ୍ତେ ମିଶି ବାଣ୍ଟିଲେ ହିଁ ପର୍ବର ସାର୍ଥକତା।”

ଅଧ୍ୟାୟ–୬: ଦୋଳି ଖେଳରେ ଏକତାର ବାର୍ତ୍ତା

ବୃଦ୍ଧାଙ୍କୁ ସାହାଯ୍ୟ କରିବାର କଥା ଗାଁରେ ପ୍ରଚାର ହୋଇଗଲା। ମଧୁର ସାଙ୍ଗମାନେ ତାର ଘରକୁ ଆସି କହିଲେ, “ମଧୁ, ତୁମେ ଆଜି ଆମକୁ ଗୋଟିଏ ବଡ଼ ଶିକ୍ଷା ଦେଲ। ଆମେ କେବଳ ନିଜ ଖୁସିରେ ମାତି ନ ରହି, ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ଦୁଃଖ ମଧ୍ୟ ବୁଝିବା ଦରକାର।”

ମଧୁ କହିଲା, “ହଁ, ସାଙ୍ଗମାନେ। ଆମେ ଦୋଳିରେ ଯେତେ ଉଚ୍ଚକୁ ଉଠୁନା କାହିଁକି, ଆମ ପାଦ ମାଟିରେ ରହିବା ଦରକାର। ଜୀବନରେ ଖୁସି ମିଳିଲେ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ସହିତ ବାଣ୍ଟିବା ଉଚିତ।”

ସେମାନେ ମିଶି ଗାଁର ଅନ୍ୟ ଅସହାୟ ବୃଦ୍ଧବୃଦ୍ଧାଙ୍କ ପାଇଁ ଖାଦ୍ୟ ଓ ପୋଷାକ ସଂଗ୍ରହ କରିବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଲେ।

ଦୋଳି ଖେଳିବା ପାଇଁ ଯେଉଁ ଜାଗାରେ ସେମାନେ ଏକାଠି ହେଉଥିଲେ, ସେହିଠାରେ ଗୋଟିଏ ଛୋଟ ସେବା ଶିବିର ଆରମ୍ଭ କଲେ। ଗାଁର ଲୋକମାନେ ମଧ୍ୟ ସାହାଯ୍ୟ କଲେ। କେହି ଚାଉଳ ଦେଲେ, କେହି ଡାଲି, କେହି ନୂଆ ଲୁଗା ଓ କେହି ଔଷଧ କିଣିବା ପାଇଁ ଟଙ୍କା ଦେଲେ।

ମଧୁ ଓ ତାର ସାଙ୍ଗମାନଙ୍କ ଏହି କାମ ଗାଁର ସମସ୍ତଙ୍କ ମନ ଜିଣିନେଲା।

ଅଧ୍ୟାୟ–୭: ଦଶହରାର ଆନନ୍ଦ ଓ ଦୋଳି ଗୀତ

ସନ୍ଧ୍ୟା ହେବା ସହିତ ଗାଁରେ ଆଲୋକ ଜଳିଉଠିଲା। ଦୁର୍ଗାପୂଜା ମଣ୍ଡପରେ ଆଳତି ହେଲା। ଘଣ୍ଟ, ଶଙ୍ଖ ଓ ଢୋଲର ଶବ୍ଦରେ ଗାଁର ପରିବେଶ ଭକ୍ତିମୟ ହୋଇଉଠିଲା।

ପୂଜା ସରିବା ପରେ ମଧୁ ଓ ତାର ସାଙ୍ଗମାନେ ପୁଣି ଦୋଳି ପାଖକୁ ଗଲେ। ଏଥର ସେମାନେ ଗାଁର ଛୋଟ ପିଲାମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଡାକିଥିଲେ। ସମସ୍ତେ ମିଶି ଗୀତ ଗାଇଲେ, ହସିଲେ ଓ ଆନନ୍ଦ କଲେ।

ମଧୁ ଦୋଳିରେ ବସି ଗୋଟିଏ ନୂଆ ଗୀତ ଗାଇଲା—

ଦଶହରା ଆସିଛି ଆଜି,

ଖୁସିରେ ନାଚେ ଗାଁ,

ମାଆ ଦୁର୍ଗାଙ୍କ ଆଶୀର୍ବାଦେ,

ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଉ ସଭିଙ୍କ ମନ।

ଆମ୍ବ ଡାଳରେ ଦୋଳି ବନ୍ଧା,

ଫୁଲରେ ସଜା ଦ୍ୱାର,

ସାଙ୍ଗସାଥୀ ମିଶି ଖେଳିବା,

ପ୍ରେମ ହେଉ ଆମର ଆଧାର।

କାହା ଆଖିରେ ଲୁହ ନ ରହୁ,

କେହି ନ ରହୁ ଏକା,

ସେବା ଓ ପ୍ରେମର ଆଲୋକରେ,

ଆଲୋକିତ ହେଉ ଧରା।

ଗୀତଟି ଶୁଣି ଲୋକମାନେ ତାଳି ମାରିଲେ। ଗାଁର ବୃଦ୍ଧମାନେ ମଧ୍ୟ ମଧୁର ପ୍ରଶଂସା କଲେ।

ଜଣେ ବୃଦ୍ଧ କହିଲେ, “ଆଜିକାଲି ପିଲାମାନେ ମୋବାଇଲ୍ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ମନୋରଞ୍ଜନରେ ବ୍ୟସ୍ତ ରହୁଛନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ମଧୁ ଆମ ଗାଁର ପରମ୍ପରାକୁ ଜୀବନ୍ତ ରଖିବା ସହିତ ସେବାର ମହତ୍ତ୍ୱ ମଧ୍ୟ ଶିଖାଉଛି।”

ମଧୁ ଲାଜରେ ମୁଣ୍ଡ ତଳକୁ କରିଦେଲା।

ଅଧ୍ୟାୟ–୮: ମଧୁର ମନରେ ଏକ ସୁନ୍ଦର ସ୍ୱପ୍ନ

ରାତିରେ ଦଶହରାର ଉତ୍ସବ ସରିବା ପରେ ମଧୁ ଘରର ବାରଣ୍ଡାରେ ବସି ଆକାଶକୁ ଚାହିଁଥିଲା। ଆକାଶରେ ଚନ୍ଦ୍ର ହସୁଥିଲେ। ଶୀତଳ ପବନ ତାର କେଶକୁ ଛୁଇଁ ଯାଉଥିଲା।

ତାର ମନରେ ସେହି ଦିନର ସମସ୍ତ ଘଟଣା ଘୂରି ବୁଲୁଥିଲା। ଦୋଳି ଖେଳର ଆନନ୍ଦ, ସାଙ୍ଗମାନଙ୍କ ସହିତ ହସଖୁସି, ମାଆ ଦୁର୍ଗାଙ୍କ ଦର୍ଶନ ଓ ବୃଦ୍ଧାଙ୍କୁ ସାହାଯ୍ୟ କରିବାର ସନ୍ତୋଷ—ସବୁକିଛି ତାର ମନକୁ ଶାନ୍ତି ଦେଉଥିଲା।

ମାଆ ଆସି ପଚାରିଲେ, “ମଧୁ, କ’ଣ ଭାବୁଛୁ?”

ମଧୁ ହସି କହିଲା, “ମାଆ, ମୁଁ ଭାବୁଛି ଆମ ଗାଁରେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଦଶହରା ଏମିତି ହେଉ। ସମସ୍ତେ ମିଶି ଦୋଳି ଖେଳିବା, ଗୀତ ଗାଇବା, ମାଆ ଦୁର୍ଗାଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଏବଂ ଯେଉଁମାନଙ୍କର ସାହାଯ୍ୟ ଦରକାର ସେମାନଙ୍କୁ ସାହାଯ୍ୟ କରିବା।”

ମାଆ ତାର ମୁଣ୍ଡରେ ହାତ ରଖି କହିଲେ, “ମାଆ, ତୁ ଯଦି ନିଜ ଜୀବନରେ ଏହି ଭାବନାକୁ ରଖିପାରିବୁ, ତେବେ ତୋ ଜୀବନ ସାର୍ଥକ ହେବ। ମନେ ରଖିବୁ, ମଣିଷର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଧର୍ମ ହେଉଛି ମାନବିକତା।”

ମଧୁ ମାଆଙ୍କ କଥା ମନେ ରଖିବାକୁ ପ୍ରତିଜ୍ଞା କଲା।

ଅଧ୍ୟାୟ–୯: ଗାଁର ନୂଆ ପରମ୍ପରା

ପରବର୍ତ୍ତୀ ବର୍ଷ ଦଶହରା ଆସିଲାବେଳେ ଗାଁରେ ଏକ ନୂଆ ପରମ୍ପରା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। ଦୋଳି ଖେଳ ସହିତ ଗାଁର ଲୋକମାନେ ଏକ ସେବା କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ମଧ୍ୟ ଆୟୋଜନ କରୁଥିଲେ।

ପିଲାମାନେ ପୁରୁଣା ବହି ସଂଗ୍ରହ କରି ଗରିବ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କୁ ଦେଉଥିଲେ। ମହିଳାମାନେ ଅସହାୟ ବୃଦ୍ଧବୃଦ୍ଧାଙ୍କ ପାଇଁ ଖାଦ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରୁଥିଲେ। ଯୁବକମାନେ ଗାଁର ରାସ୍ତା ଓ ପୋଖରୀକୁ ସଫା କରୁଥିଲେ।

ଏହି ସବୁ କାମର ପ୍ରେରଣା ଥିଲା ମଧୁ ଓ ତାର ସାଙ୍ଗମାନେ।

ଗାଁର ଲୋକମାନେ ବୁଝିପାରିଥିଲେ ଯେ ପର୍ବର ପ୍ରକୃତ ଆନନ୍ଦ କେବଳ ନୂଆ ପୋଷାକ ପିନ୍ଧିବା, ମିଠା ଖାଇବା ଓ ଦୋଳି ଖେଳିବାରେ ନାହିଁ। ପ୍ରକୃତ ଆନନ୍ଦ ରହିଛି ପରସ୍ପରକୁ ଭଲପାଇବା, ଦୁଃଖରେ ସାଥୀ ହେବା ଓ ସମାଜ ପାଇଁ କିଛି ଭଲ କାମ କରିବାରେ।

ମଧୁ ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନ ଦେଖି ଖୁସି ହେଉଥିଲା। ସେ ଜାଣିଥିଲା, ଗୋଟିଏ ଛୋଟ ଭଲ କାମ ମଧ୍ୟ ଅନେକ ଲୋକଙ୍କ ଜୀବନରେ ବଡ଼ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆଣିପାରେ।

ଅଧ୍ୟାୟ–୧୦: କାହାଣୀର ଶିକ୍ଷା

ବର୍ଷ ପରେ ବର୍ଷ ବିତିଗଲା। ମଧୁର ଦଶହରା ଦୋଳି ଖେଳର କାହାଣୀ ଗାଁରେ ଏକ ପ୍ରେରଣାଦାୟକ ଉଦାହରଣ ହୋଇ ରହିଗଲା।

ଯେତେବେଳେ ଦଶହରା ଆସୁଥିଲା, ଗାଁର ଛୋଟ ପିଲାମାନେ ଆମ୍ବଗଛ ତଳେ ଏକାଠି ହୋଇ ଦୋଳି ଖେଳୁଥିଲେ। ସେମାନେ ମଧୁ ଗାଇଥିବା ଗୀତକୁ ମନେ ପକାଉଥିଲେ। ଦୋଳିର ଆଗପଛ ଗତି ସହିତ ସେମାନଙ୍କ ହସ ଓ ଆନନ୍ଦ ପବନରେ ମିଶିଯାଉଥିଲା।

ମଧୁ ସେମାନଙ୍କୁ ସବୁବେଳେ କହୁଥିଲା, “ପିଲାମାନେ, ଦୋଳି ଯେପରି ଆଗକୁ ଓ ପଛକୁ ଯାଏ, ଜୀବନରେ ମଧ୍ୟ ସୁଖ ଓ ଦୁଃଖ ଆସେ। କିନ୍ତୁ ଆମେ ଧୈର୍ଯ୍ୟ ହରାଇବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ହାତ ଧରି ଆଗକୁ ବଢ଼ିବା ଉଚିତ।”

ସେ ଆହୁରି କହୁଥିଲା, “ମାଆ ଦୁର୍ଗାଙ୍କ ପୂଜା କରିବାର ଅର୍ଥ କେବଳ ଫୁଲ, ଧୂପ ଓ ଦୀପ ଅର୍ପଣ କରିବା ନୁହେଁ। ଆମ ଭିତରେ ଥିବା ଅହଂକାର, ଈର୍ଷା, ଘୃଣା ଓ ଅନ୍ୟାୟକୁ ଦୂର କରିବା ମଧ୍ୟ ଆବଶ୍ୟକ। ଯେଉଁ ମନରେ ଦୟା ଅଛି, ସେହି ମନ ହେଉଛି ମାଆଙ୍କ ପ୍ରକୃତ ମନ୍ଦିର।”

ଗାଁର ଲୋକମାନେ ମଧୁର ଏହି କଥାକୁ ହୃଦୟରେ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ।

ଦଶହରା ପର୍ବ ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ କେବଳ ଏକ ଧାର୍ମିକ ଉତ୍ସବ ନୁହେଁ, ବରଂ ପ୍ରେମ, ଏକତା, ସେବା ଓ ମାନବିକତାର ମହାନ ସନ୍ଦେଶ ହୋଇଯାଇଥିଲା।

🌺 ଉପସଂହାର 🌺

ମଧୁର ଦଶହରା ଦୋଳି ଖେଳ ଆମକୁ ଶିଖାଏ ଯେ ପର୍ବପର୍ବାଣିର ଆନନ୍ଦ ସେତେବେଳେ ଅଧିକ ସୁନ୍ଦର ହୁଏ, ଯେତେବେଳେ ଆମେ ସେହି ଆନନ୍ଦକୁ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ସହିତ ବାଣ୍ଟିଥାଉ।

ଦୋଳିର ହସ, ମାଆ ଦୁର୍ଗାଙ୍କ ଆଶୀର୍ବାଦ, ସାଙ୍ଗମାନଙ୍କ ସ୍ନେହ ଓ ଅସହାୟ ଲୋକଙ୍କ ପ୍ରତି ସହାନୁଭୂତି—ଏହି ସବୁ ମିଶି ମଧୁର ଜୀବନକୁ ସୁନ୍ଦର କରିଥିଲା।

ପର୍ବ ଆମକୁ ଏକାଠି କରେ, ପ୍ରେମ ଆମକୁ ବାନ୍ଧି ରଖେ ଏବଂ ମାନବିକତା ଆମକୁ ପ୍ରକୃତ ମଣିଷ କରେ।

ଶିକ୍ଷା:

🌼 ପରମ୍ପରାକୁ ଭଲପାଅ।

🌼 ସମସ୍ତଙ୍କ ସହିତ ଖୁସି ବାଣ୍ଟ।

🌼 ଅସହାୟଙ୍କୁ ସାହାଯ୍ୟ କର।

🌼 ମାଆ ଦୁର୍ଗାଙ୍କ ଠାରୁ ସାହସ, ଦୟା ଓ ନ୍ୟାୟର ଶିକ୍ଷା ଗ୍ରହଣ କର।

🌼 ସତ୍ୟ, ପ୍ରେମ ଓ ସେବା ହିଁ ଜୀବନର ପ୍ରକୃତ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ।

🙏 ଜୟ ମାଆ ଦୁର୍ଗା! ଶୁଭ ଦଶହରା! 🙏

🌺ମଧୁର ଦଶହରା ଦୋଳି ଖେଳ 🌺

❤️ ପ୍ରେମ, ପରମ୍ପରା, ମାଆ ଦୁର୍ଗାଙ୍କ ଭକ୍ତି ଓ ମାନବିକତାର ଏକ ହୃଦୟସ୍ପର୍ଶୀ କାହାଣୀ ❤️