दोन व्यक्ती मध्ये बोलणे चालू असते, त्यात आणखीन दोन तीन व्यक्ती सामील होतात त्यांच्यात घडतो तो संवाद.हा संवाद चांगल्या रीतीने चालू असेल तर घडतो तो सुसंवाद. चार पाच लोकात एखाद्या बाबीवर मतभिन्नता येते मग चालू होतो वाद. ह्यातून दोन गट पडून आवेशाने एकमेकावर आपली मतभिन्नता मांडली तर सुरू होतो वाद -विवाद. हा वाद विवाद फार काळ चालला की होतो वितंडवाद.आज काल माणसात माणसात संवाद संपलाय.कारण आहे त्याला मोबाईल फोन.व्हॉट्स अप मधेच सर्व बोलणे त्यामुळे प्रत्यक्ष बोलायचे प्रसंग फार कमी होऊ लागले आहेत.त्यात प्रत्येक जण खूप व्यस्त .कोणालाच वेळ नाही.कोणाकडे जाऊन सहज पाच दहा मिनिटे बोलणे अशक्य.आधी विचारावे लागते वेळ आहे का?येऊ का?त्यामुळे सहज कोणाशी बोलणे कमी झाले.असे करत करत माणसातील संवाद संपत चाललाय.कधी कधी चार जण जमली तर काही वेळानंतर साध्या

गोष्टीवरून वाद सुरू होतो.थोडे विचारी असतील तर वाद लवकर संपवून निघते होतात.संवाद संपला. नाहीतर वाद सुरू त्याचे रूपांतर वाद विवाद होते.फारच कमीवेळा सगळ्यांच्या मधे सुसंवाद साधला जातो.पण माणसाने आपल्यातील संवाद वाढवला पाहिजे.शेजारी, मित्र, सहकारी यांच्याशी बोलले पाहिजे.आपणच विषय काढून बोलायला लागावे.मग लोक बोलू लागतात.

मला तर अगदी कोणाशीही संवाद साधायला आवडते.अगदी कोणीही असो.माझे दीर म्हणतात तू कोणाशीही बोलू शकतेस.एकदा आम्ही दुबईला गेलो होतो.तिथे स्नो वर्ल्ड मध्ये एक काम करणारा तेलगू होता .मी हैदराबाद मधे राहत असल्याने मला तेलगू येते.मी त्याच्याशी तेलगू मधे बोलले .त्याला खूप आनंद झाला.

आमचा टूर गाईड म्हणाला काय काकू तुम्ही कोणाशीही बोलता.प्रत्येकाने निदान रोज दहा माणसांशी तरी बोलावे.मग हळू हळू आपल्यात संवाद वाढत जाईल.

चारोळी

संवाद

माणसातील संपलाय संवाद

छोट्या गोष्टींवर होतोय वाद

नको झालाय हा वितंडवाद

घडवूया आपल्यात सुसंवाद

सौ मेधा भिडे.